Γκόλφω ΣΤΥΞ. 2004

Όταν η Γκόλφω συνεχίζει να εμπνέει…

 

Κάθε χρονιά λειτουργεί σαν αφορμή  για τα σωματεία και τους πολιτιστικούς φορείς ενός τόπου να εορτάσουν ένα γεγονός  ή να τιμήσουν ένα πρόσωπο. Κι αυτό γιατί κάθε τόπος κουβαλάει την μικρή ή μεγάλη ιστορία του. Ευθύνη των ανθρώπων  που υπηρετούν τον πολιτισμό  να ¨θυμούνται¨  ώστε να μην περάσει η ιστορία στη λήθη, να μην ξεχνούν οι παλιότεροι και να μαθαίνουν οι νεότεροι. Χιλιοειπωμένη, στ’ αλήθεια, φράση, που όμως έχει το ειδικό της βάρος στην εποχή της ταχύτητας, της ισοπέδωσης και της μη-μνήμης   που ζούμε.

Ο Δήμος Ακράτας σεβόμενος την ιστορική του παράδοση προχώρησε στην έκδοση της ιστορικής Γκόλφως. Το όλο εγχείρημα  αποτελεί ανατύπωση  παλιότερης έκδοσης (1993) που εξαντλήθηκε. Το βάρος της επιμέλειας σήκωσε για άλλη μια φορά ο Τάσος Γεωργαντόπουλος (ΤΓ) όπως και στο παρελθόν με την επιμέλεια της Γκόλφως- Εσμέ. Θα επιχειρήσω την παρουσίαση του βιβλίου με απώτερο σκοπό την πρόταση που εδώ και καιρό έχει ωριμάσει στον τόπο μας. Την ίδρυση του θεσμού των Περεσιάδειων.

Με τη νέα Γκόλφω στα χέρια, μια καλαίσθητη πραγματικά έκδοση από τον εκδοτικό οίκο Α.Α. Λιβάνη, εκατό χρόνια μετά την α΄ της έκδοση από τον εκδ. οίκο Γ.Δ. Φέξη,  ο αναγνώστης μεταφέρεται νοερά στη γενέτειρα του τυφλού συγγραφέα Σπύρου Περεσιάδη (ΣΠ). Το σεμνό Κλουκινοχώρι της Νωνάκριδας, το Μεσορρούγι δεσπόζει στο χονδρό και επιβλητικό εξώφυλλο ανάμεσα στην πολυθρύλητη βρύση της Γκόλφως υπό την σκέπη του πατέρα Χελμού. Το πόνημα ανέλαβε να εκδώσει με χορηγία του ο Δήμος Ακράτας  με την καταλυτική συμμετοχή του βιογράφου και συγγραφέα  ΤΓ. 

Ξεφυλλίζοντας κανείς το βιβλίο έρχεται σε επαφή με τον λιτό, προσεγμένο λόγο του ΤΓ. Η ευθύνη της επιμέλειας της έκδοσης μεγάλη. Το κοφτερό και διαυγές  μυαλό του συμπολίτη μας, που σημειωτέον διανύει την δέκατη δεκαετία της ζωής του, σε συνάρτηση με την αγάπη του για τον τόπο  έδωσε αυτό το άρτιο αποτέλεσμα.  Χρόνια έρευνας και συστηματικής μελέτης σε βιβλιοθήκες, αρχεία και σπάνια έγγραφα οδήγησαν τον  ΤΓ στην πράξη παράδοσης ενός μνημειώδους έργου για την περιοχή μας. Πράξη που έχει ανιδιοτελώς επιτελεσθεί και στο παρελθόν με επιτυχία με την έκδοση βιβλίων τοπικού ενδιαφέροντος  όπως «Η ίδρυση και εξέλιξη της Ακράτας» που γνώρισε δυο εκδόσεις, «Χρήστος Χωμενίδης» «Ακρατινοί εργάτες του θεάτρου μας» και «Ίδρυμα Βαρθολομαίος Γεωργιάδης».
 
Στο συνολικής έκτασης 128 σελίδων βιβλίο, το εισαγωγικό σημείωμα περιέχει όλα εκείνα τα στοιχεία που θα οδηγήσουν  τον αναγνώστη στην κατανόηση του θεατρικού κειμένου σε ένα εύρος 35 σελίδων. Κατατοπιστική, άρτια, καλογραμμένη η βιογραφία του ΣΠ, η ζωή του στη δεύτερη πατρίδα την Ακράτα, το ελληνικό θέατρο  στην εκπνοή του 19ου αιώνα και το κοινωνικοπολιτικό συγκείμενο που σφράγισε την προσωπικότητα και το λόγο του. Μια μελέτη προσεγμένη στη λεπτομέρειά της για τη θεματολογία, το ύφος, τη μορφή και την τεχνική. Η εργογραφία στο σύνολό της, ο χωροχρόνος στα έργα του, τα πρόσωπα που δρουν και αποκτούν υπόσταση από την πένα του συγγραφέα  ΣΠ. Εδώ και η δικαίωση του έργου, η θέση του στο Νεοελληνικό Θέατρο, η υποδοχή του από τον Τύπο της εποχής δεν είναι μόνο άψυχα στοιχεία που απλά καταγράφονται αλλά αποτελούν ιστορικά στοιχεία  για τον ¨ψαγμένο¨ αναγνώστη, τον ερευνητή, τον θεατρολόγο και τον σκηνοθέτη που θα θελήσει να εισχωρήσει βαθύτερα στο λόγο του ΣΠ.  Μιας και η έκδοση αφορά τη διάσημη τσελιγκοπούλα της Νωνάκριδας, καταγράφονται με περισσή φροντίδα η ¨σταδιοδρομία¨ της στο θεατρικό σανίδι από το 1893 (α΄ παρουσίαση από Ακρατινούς ερασιτέχνες στην Ακράτα), το ανέβασμά της σε θεατρικές σκηνές ανά την Ελλάδα και το εξωτερικό (Παρίσι, Σμύρνη, Ν. Αφρική,  Αυστραλία κ.ά). Καταγράφονται θίασοι και θιασάρχες, θεατρικές σκηνές, διαφημιστικά προγράμματα της παράστασης. Η Γκόλφω που εμπνέει  άλλους ρόλους σε κινηματογραφικές ταινίες, διασκευές, όπερα, και θεατρικές παραστάσεις  που αποκτούν πολιτική χροιά  στα κατοχικά χρόνια όπως μας πληροφορεί ο ΤΓ.

Μετά την παράθεση του θεατρικού κειμένου δυο σημαντικά κεφάλαια ακολουθούν: α) Το συμπλήρωμα, όπου παρουσιάζεται μια εκτενής μελέτη για τον έμμετρο λόγο, τη γλώσσα και τα εκφραστικά μέσα. Ο επιμελητής-φιλόλογος στην αριστοτεχνική του μελέτη αναζητά σχέσεις του θεατρικού κειμένου με την αρχαία γλώσσα και παραθέτει στοιχεία της αρχαίας ποίησης που άσκησαν επίδραση στο λόγο του ΣΠ. Προβαίνει σε συγκρίσεις με τη δημοτική ποίηση και παραθέτει στίχους γνωστών δημ. τραγουδιών αλλά και λαϊκών τραγουδιών εμπνευσμένα από τη Γκόλφω που τραγουδούσαν οι Μοραΐτες εκείνης της εποχής. Και β) Το γλωσσάριο που μας δίνει πληροφορίες για τον λεξιλογικό οπλισμό που χρησιμοποιεί ο ΣΠ για να εμπλουτίσει το δραματικό του ειδύλλιο. Παρατίθενται λέξεις του κειμένου, αναζητείται η προέλευσή τους ή η συσχέτισή τους με αρχαίους όρους, τούρκικες επιδράσεις, δάνεια της γλώσσας ή τοπικούς ιδιωματισμούς της ορεινής Αχαΐας του 19ου αιώνα.

Φτάνοντας στις τελευταίες σελίδες, σπάνια προγράμματα παραστάσεων του 1895,1898, παρουσιάζονται στην Κωνσταντινούπολη και στις Αθηναϊκές σκηνές με πηχυαίους τίτλους: «Η Ξακουσμένη Γκόλφω», «Η Χωριατοπούλα Γκόλφω» και «Με το γλαφυρό και υπέροχο ελληνικό έργο του αείμνηστου Εθνικού ποιητού μας Περεσιάδου». Αλλά και ιδιόχειρες επιστολές του ΣΠ σε συγγενικά του πρόσωπα  και η αναμνηστική πλακέτα στο σπίτι του στο Μεσορρούγι.

Όσο πιο πολύ το παγκόσμιο τείνει να κατακτήσει και να αποπροσωποποιήσει τα πάντα τόσο πιο επιτακτικά αναγκαίο αναδεικνύεται το τοπικό. Η μόνη εστία αντίστασης είναι η ενθύμηση της ιστορίας μας και το συνακόλουθο ξαναζωντάνεμά της, φαίνεται να μας διδάσκει  με το έργο του πρωταρχικά ο τυφλός δραματουργός και τώρα μέσα από αυτή την έκδοση ο ΤΓ.

Κι αν ο Δήμος σοφά πήρε την πρωτοβουλία να εκδώσει την ¨εξαντλημένη¨  Γκόλφω, τώρα είναι η κατάλληλη στιγμή  να τιμήσει τον δημιουργό της. Το 2004 συμπληρώνονται 150 χρόνια από τη γέννησή του και είναι πιστεύω η καλύτερη ευκαιρία για τον τόπο μας να κομίσει πρόταση πολιτισμού. Τα Περεσιάδεια λοιπόν, με πολιτιστικές δράσεις όπως ανέβασμα των έργων του, διαγωνισμούς θεάτρου, ελεύθερες δραματοποιήσεις, μουσικές εκδηλώσεις, με ημερίδες και συνέδρια. Με παράλληλες δράσεις στα πολιτιστικά κτίρια του Δήμου (εκθέσεις ζωγραφικής ή φωτογραφίας με συγκεκριμένο θέμα, προβολή ταινιών π.χ ¨Θεόφιλος¨). Καιρός είναι και στο απέριττο χωριουδάκι του ποιητή με την πανέμορφη πλατεία με τα αιωνόβια πλατάνια να ξαναζωντανέψουν ήχοι δημοτικοί, τραγούδια της περιοχής που σφράγισε το θρυλικό ζευγάρι με τον έρωτά του. Αλλά και συναντήσεις με ανθρώπους που νοιάζονται για το θέατρο, συζητήσεις και με απλούς ανθρώπους που θα έρθουν να  προσκυνήσούν τον ιερό εκείνο τόπο έμπνευσής του ΣΠ.

Γνωρίζω εκ προοιμίου ότι η συμπαράσταση στη διοργάνωση ενός τέτοιου θεσμού των συγγενών του ΣΠ θα είναι αμέριστη.  Δεδομένη είναι και η στήριξη του ΤΓ ύστερα από αλλεπάλληλες συζητήσεις μας για το θέμα όπου άποψή του είναι να γίνονται κάθε δυό χρόνια. Εξάλλου στην Ακράτα με τους πολιτιστικούς συλλόγους (Χατζιδάκειο Ίδρυμα, Αναγέννηση και Φιλαρμονική), την υποδομή  και το έμψυχο δυναμικό, έχεις το προνόμιο να στραφείς δημιουργικά στο παρελθόν και να ατενίσεις με πολλά οφέλη το μέλλον.


Οκτώβριος 2003

Αναστασία Ευσταθίου

 

Блог http://webekm.com/ и още нещо.

Full premium theme for CMS

Bookmaker bet365 The best odds.